Porozumienie stron a zasiłek dla bezrobotnych: 90 dni karencji i cztery wyjątki

Tak, po rozwiązaniu umowy za porozumieniem stron zasiłek dla bezrobotnych przysługuje, ale dopiero po 90 dniach od rejestracji w urzędzie pracy, a okres jego pobierania skraca się o te same 90 dni. Karencji nie ma w czterech przypadkach: gdy porozumienie zawarto z powodu zmiany miejsca zamieszkania, upadłości pracodawcy, jego likwidacji albo zmniejszenia zatrudnienia z przyczyn dotyczących zakładu pracy. Wynika to z art. 220 ustawy z 20 marca 2025 roku o rynku pracy i służbach zatrudnienia, która od 1 czerwca 2025 roku zastąpiła ustawę o promocji zatrudnienia.

Najważniejsza rzecz, którą warto zrozumieć przed podpisaniem czegokolwiek, jest taka: porozumienie stron wypada dużo lepiej niż wypowiedzenie złożone przez pracownika. Przy porozumieniu tracisz kwartał wypłat. Jeśli sam wypowiesz umowę, prawo do zasiłku nie przysługuje w ogóle. To rozróżnienie ginie w większości poradników, a decyduje o kilkunastu tysiącach złotych.

Sposób rozstania a prawo do zasiłku

Jak kończy się umowa	Kiedy dostaniesz zasiłek	Podstawa prawna
Wypowiedzenie przez pracodawcę	Od dnia rejestracji, bez karencji	Brak wyłączenia
Upływ czasu, na jaki zawarto umowę	Od dnia rejestracji, bez karencji	Brak wyłączenia
Porozumienie stron	Po 90 dniach, okres pobierania krótszy o 90 dni	art. 220
Porozumienie stron z powodu upadłości, likwidacji, redukcji etatów lub zmiany miejsca zamieszkania	Od dnia rejestracji, bez karencji	art. 220, wyjątek
Wypowiedzenie złożone przez pracownika	Zasiłek nie przysługuje	art. 219 ust. 1 pkt 1
Zwolnienie dyscyplinarne z winy pracownika	Zasiłek nie przysługuje	art. 219 ust. 1 pkt 2

Dlaczego własne wypowiedzenie odbiera zasiłek, a porozumienie tylko go odsuwa

Art. 219 ust. 1 pkt 1 ustawy mówi wprost, że prawo do zasiłku nie przysługuje osobie, która rozwiązała ostatni stosunek pracy za wypowiedzeniem. Od tej zasady są dwa wyjątki: zmiana miejsca zamieszkania oraz rozwiązanie umowy przez pracownika w trybie art. 55 par. 1 i 1(1) Kodeksu pracy, czyli na podstawie orzeczenia lekarskiego o szkodliwym wpływie pracy na zdrowie albo z powodu ciężkiego naruszenia podstawowych obowiązków przez pracodawcę.

Porozumienie stron trafiło do innego przepisu, art. 220, który nie odbiera prawa do zasiłku, a jedynie przesuwa jego początek o 90 dni. Dlatego jeśli i tak zamierzasz odejść, a pracodawca proponuje porozumienie, to z punktu widzenia zasiłku jest to wariant korzystniejszy niż złożenie własnego wypowiedzenia. Zyskujesz też elastyczność co do daty rozstania, bo porozumienie nie musi respektować ustawowego okresu wypowiedzenia.

Jest jeszcze jeden niuans, o którym prawie nikt nie pisze. Art. 219 ust. 2 wyłącza stosowanie tych ograniczeń, gdy ostatni stosunek pracy w ogóle nie stanowi podstawy nabycia prawa do zasiłku. W praktyce: jeśli wymagane 365 dni pracy zebrałeś z innych tytułów, a ostatnia, krótka umowa nie ma znaczenia dla stażu, sposób jej zakończenia nie musi przesądzać o zasiłku. To sytuacja rzadka, ale warta sprawdzenia z urzędem.

Cztery sytuacje, w których porozumienie stron nie powoduje karencji

Art. 220 wymienia zamkniętą listę powodów, przy których porozumienie stron nie odsuwa zasiłku o 90 dni:

• Zmiana miejsca zamieszkania. Przeprowadzka, po której dojazd do dotychczasowej pracy przestaje mieć sens.
• Upadłość pracodawcy. Ogłoszona formalnie, nie samo pogorszenie sytuacji firmy.
• Likwidacja pracodawcy. Zakończenie działalności całego zakładu.
• Zmniejszenie zatrudnienia z przyczyn dotyczących zakładu pracy. Najczęstszy wyjątek w praktyce, obejmujący także likwidację pojedynczego stanowiska.

Porozumienie stron z inicjatywy pracodawcy a zasiłek dla bezrobotnych

Sama inicjatywa pracodawcy niczego nie zmienia. Urząd pracy nie bada, kto pierwszy zaproponował rozstanie, tylko jaki powód został udokumentowany. Porozumienie zaproponowane przez firmę, ale bez wskazania przyczyny leżącej po jej stronie, będzie traktowane jak zwykłe porozumienie i uruchomi 90 dni karencji.

To jest moment na negocjacje. Jeśli pracodawca chce rozstać się z Tobą polubownie, poproś o wpisanie rzeczywistej przyczyny, czyli redukcji etatu lub likwidacji stanowiska. Dla firmy to zwykle neutralne, a dla Ciebie warte trzech miesięcy świadczenia. Przy zwolnieniach z przyczyn niedotyczących pracownika w firmie zatrudniającej co najmniej 20 osób dochodzi do tego odprawa, której wysokość zależy od stażu.

Porozumienie stron przy likwidacji stanowiska pracy a zasiłek dla bezrobotnych

Likwidacja stanowiska mieści się w kategorii zmniejszenia zatrudnienia z przyczyn dotyczących zakładu pracy, więc zasiłek przysługuje od dnia rejestracji. Warunek jest jeden i czysto dowodowy: przyczyna musi wynikać z dokumentów, które zaniesiesz do urzędu. Ustne zapewnienie kadrowej nie wystarczy.

Co musi znaleźć się w dokumentach, żeby urząd uznał wyjątek

Urząd pracy opiera się przede wszystkim na świadectwie pracy, w którym podaje się tryb i podstawę rozwiązania stosunku pracy. Zadbaj o trzy rzeczy:

• przyczyna rozstania wpisana wprost do treści porozumienia, na przykład sformułowanie o rozwiązaniu umowy z przyczyn niedotyczących pracownika, w związku z likwidacją stanowiska;
• ta sama przyczyna odzwierciedlona w świadectwie pracy, bo to ten dokument czyta urzędnik;
• kopia porozumienia zachowana dla siebie, na wypadek rozbieżności między dokumentami.

Jeśli świadectwo pracy przyszło niekompletne albo sprzeczne z porozumieniem, masz 14 dni na wniosek o sprostowanie. Szczegóły tej procedury opisujemy w artykule o tym, co zawiera świadectwo pracy i kiedy pracodawca musi je wydać.

Ile wynosi zasiłek dla bezrobotnych w 2026 roku

Zasiłek podlega waloryzacji 1 czerwca każdego roku. Kwoty obowiązujące od 1 czerwca 2026 roku wyglądają tak:

Wariant	Pierwsze 90 dni	Kolejne miesiące
Podstawowy (staż poniżej 20 lat)	1783,90 zł brutto	1400,90 zł brutto
120 procent (staż co najmniej 20 lat)	2140,68 zł brutto	1681,08 zł brutto

Dla porównania: 90 dni karencji przy wariancie podstawowym to około 5350 zł niewypłaconego świadczenia, a przy wariancie 120 procent ponad 6400 zł. Tyle realnie kosztuje porozumienie stron bez wpisanej przyczyny. Ile z tych kwot zostaje na rękę i jak wypadają na tle widełek płacowych na Twoim stanowisku, sprawdzisz w naszym zestawieniu wynagrodzeń.

Jak długo można pobierać zasiłek dla bezrobotnych

Standardowy okres to 180 dni. Wydłuża się do 365 dni między innymi wtedy, gdy w dniu nabycia prawa do zasiłku masz ukończone 50 lat i co najmniej 20 lat stażu, gdy mieszkasz w powiecie, w którym stopa bezrobocia przekracza 150 procent stopy krajowej, albo gdy masz na utrzymaniu dziecko do 15 lat, a małżonek również jest bezrobotny i utracił już prawo do zasiłku. Przy porozumieniu stron od tego okresu odejmuje się 90 dni karencji, więc ze 180 dni zostaje 90.

Czy sam staż pracy wystarczy do zasiłku

Nie, i to jest drugi warunek, o którym łatwo zapomnieć. Zgodnie z art. 218 ustawy trzeba wykazać co najmniej 365 dni w okresie 18 miesięcy bezpośrednio poprzedzających rejestrację, przepracowanych z wynagrodzeniem co najmniej minimalnym i ze składką na Fundusz Pracy. Liczą się także zlecenia, działalność gospodarcza czy praca za granicą, o ile podstawa wymiaru składek sięgała płacy minimalnej. Umowa o dzieło się nie liczy, bo nie ma od niej składek.

Warto policzyć to dokładnie, zanim złożysz podpis pod porozumieniem, bo czasem wystarczy przesunąć datę rozstania o kilka tygodni, żeby domknąć wymagane 365 dni. Do sprawdzenia własnych okresów przyda się kalkulator stażu pracy, który sumuje etat, zlecenie i działalność oraz scala okresy nakładające się na siebie.

Zasiłek a własna działalność gospodarcza

Art. 220 obejmuje też mniej oczywisty przypadek: 90 dni karencji dotyczy osoby, która rejestruje się jako bezrobotna w okresie zawieszonej działalności gospodarczej wpisanej do CEIDG. Jeśli więc masz zawieszoną firmę i planujesz rejestrację w urzędzie pracy, sprawdź najpierw, czy nie lepiej ją wykreślić.

Część osób po rozstaniu z pracodawcą w ogóle rezygnuje z rejestracji i zakłada własną działalność, zwłaszcza gdy ma już pierwszych klientów. Wtedy zamiast liczyć dni karencji trzeba zająć się rzeczami, które faktycznie przynoszą zlecenia, na czele z firmową stroną internetową, a rachunek opłacalności najłatwiej zrobić, porównując przyszły przychód z tego, co zostawało na etacie. Do tego drugiego służy nasz kalkulator wynagrodzeń brutto netto.

Czy po porozumieniu stron trzeba czekać na zasiłek, jeśli od razu znajdę pracę

Nie. Karencja dotyczy tylko wypłaty zasiłku, a nie samego statusu bezrobotnego. Jeśli w trakcie tych 90 dni podejmiesz pracę, karencja przestaje mieć znaczenie, bo zasiłek i tak by Ci nie przysługiwał w okresie zatrudnienia. Co ważne, art. 220 przewiduje, że okresy zatrudnienia wskazane w art. 226 zalicza się do okresów karencji, więc krótka praca w tym czasie nie zeruje odliczonych już dni.

Czy porozumienie stron jest lepsze niż wypowiedzenie

Z perspektywy zasiłku odpowiedź zależy od tego, kto składa wypowiedzenie. Jeśli zwalnia pracodawca, wypowiedzenie jest lepsze: zasiłek od dnia rejestracji, pełny okres pobierania i zachowany okres wypowiedzenia z wynagrodzeniem. Jeśli alternatywą jest Twoje własne wypowiedzenie, porozumienie jest wyraźnie lepsze, bo daje zasiłek po 90 dniach zamiast żadnego.

Dlatego nie warto podpisywać porozumienia w dniu, w którym je dostajesz. Poproś o czas, sprawdź swój staż, dopisz przyczynę i dopiero wtedy decyduj. Jeśli zastanawiasz się, jak firma traktuje odchodzących pracowników, zanim tam trafisz, przydają się opinie o pracodawcach od osób, które przez to przeszły.

Podstawa prawna: ustawa z dnia 20 marca 2025 roku o rynku pracy i służbach zatrudnienia (Dz.U. 2025 poz. 620), art. 218, art. 219 i art. 220. Kwoty zasiłku obowiązujące od 1 czerwca 2026 roku. Stan na sierpień 2026 roku.